Bölüm-2 Yüksekte Güvenli Çalışma Yaparken Boşlukların Kapatılması Hakkında Neler Yapılabilir?

 

Boşlukların Kapatılması-Yüksekte Güvenli Çalışma:

Ülkemizde en çok inşaat sektöründe ölümlü kazalar meydana gelmektedir.  Bu sebeple yüksekte güvenli çalışmaya büyük önem verilmektedir. Yüksekte güvenli çalışmalarda yapılacak tedbirlerde bir tanesi de  Boşlukların Kapatılması önlemleridir.

Çalışanların Yüksekten Düşmesi Tipindeki Kazaların Alt Grupları

Yapı İşlerinde İş Sağlığı Ve Güvenliği Yönetmeliği Ek-4 (A) Yüksekte Çalışma Başlığı altında 7 madde ile yüksekte çalışmanın tanımı yapılarak önlem alınması gereken hususlar belirtilmiştir.

Ülkemizde yönetmelikle seviye farkı bulunan ve yüksekten düşme sonucu yaralanma ihtimalinin oluşabileceği her türlü alanda yapılan çalışma; yüksekte çalışma olarak kabul edilmiştir. Uluslararası bazı standartlarda bu yükseklikler;

+OSHA……….  1.8 m.

+HSE………….   2 m.

+AU……………   2 m.  şeklinde ölçülendirilerek belirtilmiştir.

Tehlikeli Boşlukların Kapatılması

Betonarme platformların döşeme kenarlarında, asansör, merdiven, baca, şaft, aydınlatma boşlukları gibi döşemelerde süreksizlik meydana getiren boşluklarda, duvar ve perde duvar gibi yapı elemanları arasında süreksizlik meydana getiren pencere ve benzeri boşluklarda çalışanların veya malzemelerin düşmesini engelleyecek toplu koruma tedbirleri alınır.

Özellikle kaba inşaat sırasında oluşan bu boşlukların nasıl ve ne şekilde kapatılacağı, bu iş taksiminin kimlere verileceği, kapatmanın yapılacağı noktada imalata engel olmaması ve imalatın yapıldığı süreçte de etkili olması hususlarının proje başlangıcında proje gerekleri arasında irdelenip organizasyonunun yapılması gerekmektedir. Ayrıca inşaat sürecinde meydana gelecek olan gerek proje revizyonlarında gerekse de çalışanların bu konuda eğilimlerinin artırılmasında aksiyona geçebilmek için günü birlik toplantılar (toolbox) düzenlenmeli ve imalat gerçekleşmeden gerekli malzeme talepleri yapılmalıdır.

Genel olarak boşlukların kapatılması yatay ve dikey çözümlerle sağlanmaktadır.

Dikey çözümlerde; minimum aşağıdaki şartlar veya ilgili ulusal-uluslar arası standartları (TS EN 13374 gibi) sağlayan korkuluk sistemleri, çalışma iskeleleri (TS EN 12810-12811), güvenlik ağları (TS EN 1263) ile,

Yatay çözümlerde ise; boşluğun kapatıldığı malzemenin yapıya sabitlenmesi, düşmeyi önleyici platformların oluşturulması, kapaklar, çalışma iskeleleri (TS EN 12810-12811),  güvenlik ağları (TS EN 1263)  veya hava yastıkları ile sağlanmalıdır.

Korkuluk Sistemleri (Geçici Kenar Koruma Sistemleri)

Yüksekte Çalışmada korkuluklar ile ilgili, “Yapı İşlerinde İş Sağlığı Ve Güvenliği Yönetmeliği” Ek-IV’te aşağıdaki hükümler bulunmaktadır;

Madde 2-ç) Çalışma yerlerinde çalışanların güvenliği öncelikle, güvenli korkuluklar, düşmeyi önleyici platformlar, bariyerler, kapaklar, çalışma iskeleleri, güvenlik ağları veya hava yastıkları gibi toplu koruma tedbirleri ile sağlanır.

Madde 4) Betonarme platformların döşeme kenarlarında, asansör, merdiven, baca, şaft, aydınlatma boşlukları gibi döşemelerde süreksizlik meydana getiren boşluklarda, duvar ve perde duvar gibi yapı elemanları arasında süreksizlik meydana getiren pencere ve benzeri boşluklarda çalışanların veya malzemelerin düşmesini engelleyecek toplu koruma tedbirleri alınır, korkuluk sistemlerinin kullanılması halinde korkulukların bu Yönetmeliğin Ek-4 (A) Yüksekte Çalışma başlığının 6 ncı maddesinde tanımlanan özelliklere (Resim-1) uygun olması sağlanır.

Bu maddeler doğrultusunda güvenli çalışmayı sağlayacak toplu koruma tedbiri olarak boşlukların kapatılmasında “korkuluk sistemi” seçilmiş ise;

Resim:1

Resim1: Yönetmelikte Belirtilen Korkuluk Özellikleri

13374 Geçici Kenar Koruma Sistemleri

Standardın amacı nedir ve içeriği neleri kapsar?

Bu standart ; düz ve eğimli yüzeylerde kullanılan, insanları yüksekten düşmekten koruyan ve malzemeleri tutan bileşenlere sahip, inşaat veya bakım sürecindeki bina ve diğer yapılarda kullanılmak üzere geçici kenar koruma sistemlerinin kurulum, malzeme yapısı ve test yöntemlerini kapsar. Ayrıca çalışma yüzeyi eğimi ve düşme yüksekliğine göre sınıflandırılarak aşağıdaki fonksiyonları gerekliliklerine göre yerine getirmesi hedeflenmiştir:

• Korumaya dayanmış veya korumanın yanında yürüyen bir insana destek sağlama;
• Korumaya doğru yürüyen veya düşen bir insanı topluca durdurma;
• Eğimli bir yüzeyden yuvarlanan veya düşen bir insanı topluca durdurma
• Dik eğimli bir yüzeyden kayan veya devrilen insanı topluca durdurma

Geçici Kenar Koruma Sistemleri Kullanım yerleri ve şekilleri

Kenar koruma sisteminin boyutlandırılması minimum hangi ölçülendirmeler ile sağlanmalıdır?

Geçici Kenar Koruma Sistemi ölçülendirmeleri

Yukarıdaki resimde de belirtildiği üzere;

• Ana korkuluk en az 1 m yüksekliğinde olmalı, yatayda süreklilik sağlanmalı, sağlanamıyorsa bu boşluk en fazla 12 cm olmalı,
• Ara korkuluk seviyesi, topukluk ve ana korkuluk ile aralarında 47 cm yi aşmayacak şekilde boşluk barındırmalı,
• Ara korkuluk düşünülmüyor, dolu gövde yapılması öngörülüyorsa 25 cm yi geçen boşluklar oluşturulmamalı,
• Topukluk minimum 15 cm yükseklikte olmalı, çalışılan zeminle boşluk olmayacak şekilde monte edilmeli, bu sağlanamıyorsa boşluk her durumda 2 cm yi geçmemelidir.

Bileşenlerin malzeme yapısı nasıl olmalıdır?

Öncelikli olarak herhangi bir bileşenin kazara kaldırılması veya yerinden ayrılması mümkün olmayacak şekilde tasarlanmalıdır. Bileşenleri insan cildini kesmeyecek veya delmeyecek şekilde kurgulanmalıdır.

Kullanılan çelik malzemeler EN 12811-2 normunda belirtildiği üzere korozyona karşı korunmuş olmalıdır. Ahşap malzemeler kullanılıyor ise EN 338 normunda belirtilen ahşap sınıflandırmasında minimum C16 sınıfını karşılamalıdır.

Ahşap malzemeler için daha açıklayıcı bilgi olarak;

EN 338 Normunda C Kategorisinde eğilme dayanımlarına (N/mm2) göre mukavemet sınıflarına ayrılan yapısal ahşaplar  “C14      C16      C18      C20      C22      C24      C27      C30      C35      C40      C45      C50” şeklinde belirtilmiş olup iğne yapraklı ağaçlardan üretilen ahşaplardır. İğne yapraklı ağaçlar olarak; Ladin, Köknar, Sarı Çam, Kızıl Çam, Kara Çam, Sedir gösterilebilir.

Dayanımı nasıl olmalıdır?

Geçici kenar koruma sistemleri farklı eğimler ve düşme yüksekliklerine göre 3 ayrı grupta sınıflandırılmıştır. Buna göre sınıflandırma ile ilgili genel bilgiler aşağıdaki tabloda özetlenmiştir;

• Açısı 60 dereceden fazla olan ya da 45 den fazla ve düşme yüksekliği 5m den fazla olan çalışma koşullarında bu standartta geçen geçici kenar koruma sistemleri koruma sağlamamaktadır.

Yukarıdaki tablodan da anlaşıldığı üzere ülkemizde genel olarak;

• A SINIFI: döşeme kenarlarında, platform kenarlarında, geçici oluşturulan yapı kenarlarında, merdiven kova boşluk taraflarında, eğimin oluşmadığı kalıp çalışmalarında.
• B ve C SINIFI: Çalışma yüzeyinin tabloda belirtildiği eğimlerdeki çatı ve kalıp çalışmalarında kullanılması gerektiği anlaşılmaktadır

Kolon Donatısı Nedir? Nasıl Yapılır?

 

Kolon Donatısı

Kolon donatıları boyuna donatı ve etrafında sarılı etriyelerden oluşur. Boyunadonatılar hep üst kat için filiz olacak şekilde üretilir. Donatı çapının 40 ya da 50 katı uzunlukkadar filiz payı bırakılır. Kolonlar en az 4 adet 16’ mm lik ya da 6 adet 14’ mm lik (4Ø16veya 6Ø14) donatıdan olur. Dairesel kolonlarda en az donatı 6Ø14 tür. Kolonların alt ve üstkısımlarında etriye sıklaştırması yapılır. Etriyeler iç kolonlarda 1,5 cm, dış kolonlarda 2 cmpas payına göre hazırlanır. Etriye araları en çok 20 cm ya da 12 donatı çapı kadar olur. Daireşeklindeki kolonlar fretli olur. Bunların etriyeleri helozonik tek parça olur. Yuvarlak kütüğemakine ile sarılarak üretilir.

Önce boyuna donatıları ölçüsünde kesilir.

İki adet demir sehpa üstüne uygun yerinden bırakılır.

Etriyeler hazırlanır.

Bir ucu 45 derece, diğer ucu 90 derece deprem çirozlar hazırlanır.

Demirci sehpasında boyuna donatıların etriye yerleri tebeşir ile çizilir.

Buralardan etriyeler iki donatıya tel ile bağlanır.

Daha sonra diğer boyuna donatılar bağlanır.

Sıklaştıma yerlerinde metre karede 10, diğer yerlerde 4 adet olmak üzere
çirozlar bağlanır:

 

Kolon donatıları alttan gelen kolon filizlerine bağlanır:

Daralmada boyuna donatı 1/6 oranında büzülebilir. Alt kattan üst kata geçen kolonda meydana gelen kesit azalması (A/B) 1/6’ dan büyük olamaz. E filizdir ve 40 donatı çapından az olmaz. D 90 derece kanca ve 12 donatı çapından aşağı olmaz:

Çokgen ve daire kesitli kolonlar fretli olarak bağlanır.
Fretli etriyeler önceden kütüğe sararak hazır edilir. Resimdeki gibi tel ile
bağlanır:

Kolon donatısı etriyelerinin üstüne paspayı için pastaşı takılır.
Kolon donatısı yerine bağlandıktan sonra bütün kenarlarına pas taşı takılır:

Kolon daralmasında ve kiriş kesişme yerlerindeki donatı resimdeki gibi
yapılır:

 

Düşüş Korumanın Abc’si Nedir?

 

DÜŞÜŞ KORUMANIN ABC’Sİ

Standart bir Kişisel Düşüş Durdurma Sistemi, düşüş korumanın ABC’si olarak tanımlanan kilit bileşenlerden oluşur.

Ankraj / ankraj bağlantısı, vücut desteği ve bağlanma ekipmanı bir arada kullanıldıgı zaman çalışanı en iyi koruyan sistemi oluşturur. Ama her düşüş koruma programının baska unsurlar gerektirebileceğini unutmayın - düşmüş bir çalışanın indirilmesi ve kurtarılmasıdır..

AANKRAJLAR

Ankrajlar güvenli bağlanma noktalarıdır. Ankraj bağlantıları sanayi, iş, montaj ve yapının türüne göre değişir. En az 12 kN yüke dayanımlı olmaları gerekmektedir.

BVÜCUT DESTEĞİ

Emniyet kemerleri, düşüş yükünü üst uyluk, pelvis, göğüs ve omuzlar üzerinde dağıtır. Kişisel düşüş koruma sistemlerinde emniyet kemerleri çalışan üzerinde bir bağlantı noktası oluşturur.

CKONNEKTÖRLER

Şok emicili lanyardlar veya geri sarımlı düşüş durdurucular gibi bağlantılar, bir çalışanın emniyet kemeri ile ankraj noktası arasındaki bağlantısını sağlar.

DİNİŞ VE KURTARMA

İniş ve kurtarma aletleri askıda kalan çalışanları almak ve güvenli bir zemine indirmek için kullanılır.

Ankraj Nedir? Ankraj Çeşitleri Nelerdir?

 Ankrajlar Ankraj Nedir?

Düşme riski olan yerlerde yapılan çalışmalarda; düşmeyi engelleyen sistemleri bağladığımız sağlam bağlantı noktalarına ankraj denir. Ankraj seçimi çalışılacak yer ve yapılacak işe göre değişir. Güvenli çalışmayı sağlayabilmek için doğru seçilmiş, doğru kurgulanmış ankrajlar kullanılmalıdır. Ankrajların güvenlik için üretildiği ve/veya hazırlandığı unutulmamalıdır.

Ankrajlar Ankraj Çeşitleri

AnkrajlarAnkraj Çeşitleri Ankraj çeşitleri BS EN 795:2012 standartın da kapsamlı olarak açıklanmıştır. 

• Sabit ankrajlar; Kaynakla yapıya sabitlenmiş veya kolon kiriş gibi taşıyıcılar üzerindeki bolt vb noktalar.
• El aletleri ile sökülüp takılabilen dikey veya yatay yaşam hatları
•  Çelik halatlı yatay yaşam hattı
• Çelik halatlı dikey yaşam hattı
•  Raylı sistem yatay yaşam hattı
• Raylı sistem dikey yaşam hattı

Ankrajlar Ankraj Çeşitleri Taşınabilir ankrajlar;

• Tripot Ankrajlar Ankraj Çeşitleri;
• Taşınabilir ankrajlar:
• Tripot
•  Kapı Ankrajı
• Sıkıştırmalı ankrajlar

Ankrajlar Ankrajların Çekerleri

Ankrajlar Ankrajların Çekerleri Düşme riski olan çalışma alanlarında çalışanların düşmesi durumunda düşen kişiyi taşıması beklenen bağlantı noktasının çekeri en az 2200 kg (22 kN) olmalıdır.

 Çekeri en az 2200 kg(22 kN) olan yerler sağlam noktalardır.Min.2200 kg/22 kN

Ankrajlar Ankraj Oluşturulması

AnkrajlarAnkraj Oluşturulması Doğru Yer Seçimi: Sağlam ve dayanıklı yer olup olmadığı elle ve gözle kontrol edilir. Bu noktalarda ankraj kurulumu yapılır. Örnek: Çatılarda sadece tuğla örgü olan bacalardan emniyet alınmaz Doğru Malzeme Seçimi: Standart ve ankraja uygun , malzemeler seçilir. Örnek: Kesilmiş, kopmuş sapan veya perlon kullanılmaz. Doğru Uygulama: Seçilen malzemelerin kurulumu, bağlanması doğru ve sağlam olmalıdır. Kurulan sistemin uygunluğuna sadece yetkin personel karar verir.

Ankrajlar Ankrajlar Ankrajda Açıların Önemi

Ankrajlar Ankrajlar Ankrajda Açıların Önemi Bağlantı noktasına gelen yükün eşit şekilde dağıtılması için birden fazla noktalı ankraj oluşturulur. Birden çok ankraj noktası oluşturulacağı zaman açıların genişliğinin 120 derecenin altında olmalıdır.35-60 derece arasındaki açılar daha da uygundur açılardır. Yük eşit miktarda kollara dağılır.

Ankrajlar Ankrajların Kontrol ve Bakımı

Ankrajlar Ankrajların Kontrol ve Bakımı Kurulumu yapılmış ankrajlar her kullanım öncesi ve sonrasında kontrol edilir. Kontrollerde tespit edilen arızalı, yıpranmış, zarar görmüş malzemelerin bakımları yapılır. Kontrol ve bakımlar 12 ayda yapılmalı ve raporlanmalıdır. Kontrol ve bakım bu konuda eğitim almış yetkin personel/ler tarafından yapılmalıdır.

Ankrajlar Doğru Kurulmuş Ankrajlar

Ankrajlar Doğru Kurulmuş Ankrajlar Sağlam noktalara sarılmış perlonla hazırlanmış ankraj noktası Sapan ile hazırlanmış ve sabitlenmiş bağlantı noktası Halatların doğru bağlantı yöntemi ile platformlara sabitlenerek yapılmış ankrajlar

 Ankrajlar Hatalı Kurulmuş Ankrajlar

Ankrajlar Hatalı Kurulmuş Ankrajlar Bağlantıda kullanılan kanca karabinanın ağzının açık kalması güvensiz bir durum oluşturmuştur. Bu tip bağlantılar güvensiz hatalı bağlantılardır. Basit bir düğüm ile ipin platforma bağlanması güvensiz bir durum oluşturmuştur. Yapılan uygulamada metal karabinaya gelecek kuvvet kırılmasına neden olacaktır.

• 

  

Paraşüt Tipi Emniyet Kemeri Nasıl Seçilir? Standartı Nedir?

Paraşüt Tipi Emniyet Kemeri Nasıl Seçilir? Standarttı Nedir? 

 Paraşüt Tipi Emniyet Kemeri

Özellikle yükseklik riski taşıyan sektörlerde çalışan işçiler çalışma süresince hayati risk altındadırlar. Dış cephe işçileri, inşaat işlerinde faaliyet gösteren işçiler, kulelerde çalışan kişiler tüm risklere karşın güven altında tutulmalılar. Çalışma şartlarını emniyetli hale getirmek için kullanılan kaliteli malzeme ve ekipmanlarla yüksek risk taşıyan işçilerin güvenlikleri sağlanmalıdır. Paraşüt tipi emniyet kemeri bu güvenlik ekipmanlarından bir tanesidir. Yükseklik riskinin bulunduğu çalışma şartlarında kullanıcısını tutarak düşme riskini önleyen paraşüt tipi emniyet kemeri, kullanması zorunlu hale getirilmiş bir ekipmandır.

Paraşüt Tipi Emniyet Kemeri Nedir?

Olası bir düşme riski durumunda sağlam yapısı ve güvenlikli malzemesiyle düşme riskini en aza indirmek gerekmektedir. Paraşüt tipi emniyet kemeri ile bu tarz risk durumlarında emniyeti sağlamak mümkündür. Bu yüzden paraşüt tipi emniyet kemeri nedir sorusunun cevabımı oldukça önem arz etmektedir. Özellikle belden sağladığı destek ile yüksekte çalışan kişinin ayağının kayması halinde sağlayacağı emniyet ile hayati önem taşımaktadır.

Paraşüt Tipi Emniyet Kemeri Standartları

Durumun hayati önemi göz önüne alındığında paraşüt tipi emniyet kemeri standartları oluşturulması aynı derecede önem arz etmektedir. Tiplerine göre belirlenen standartlar, olası risk halinde kullanan kişiye maksimum güvenlik sağlaması amacıyla oluşturulmuştur.

Paraşüt tipi emniyet kemeri İş Sağlığı ve Güvenliği Tüzüğünün 521. Maddesine göre 4m’den, Yapı İşleri ve İş Sağlığı Güvenliği Tüzüğünün13. Maddesine göre 3m’den yüksekte çalışanlara verilmesi zorunludur.

Paraşüt Tipi Emniyet Kemeri Bedenleri

Oluşabilecek riskin en aza indirilebilmesi için paraşüt tipi emniyet kemeri ile onu kullanacak kişinin beden ölçüleri uyumlu ve birbirine oturur olmalıdır. Bu yüzden paraşüt tipi emniyet kemeri  bedenleri farklı ölçülerde üretilmektedir. Kullanacak kişinin M, L, XL, XXL, XXXL beden seçeneklerinden kendisine en uygununu seçmesi riski daha da azaltacaktır. Paraşüt tipi emniyet kemerinin uygun beden de seçilip, kullanılması  büyük önem arz etmektedir.

Paraşüt tipi emniyet kemerleri; yüksekte çalışan işçiler, tırmanış yapanlar ve paraşüt ile atlayanlar için tasarlanmıştır. Bütün bu kriterler yüksek alanları kapsıyor. Yani paraşüt tipi emniyet kemeri yüksek alanlar için çok ideal bir emniyet kemeri biçimidir. Paraşüt tipi emniyet kemerleri, diğer emniyet kemeri tiplerinin aksine, vücudu kaplar. Daha doğrusu halat ve kemer kısımları vücudun etrafını kapsıyor. Omuzlar, kollar, bel ve üst bacak çevresinde emniyet kemeri görülür. Paraşüt tipi emniyet kemerlerinde bel destekli, omuz destekli veya tam koruma destekli modeller mevcuttur.

• Bel destekli paraşüt tipi emniyet kemerleri; Bel destekli paraşüt tipinde olan emniyet kemerleri omuzların üzerinden geçerek öne gelen ve iki ayrı askıyı bağlar ve bel desteği (aslında bel yastığı) kısmı var olan, üst bacakları da kaplayan bir modeldir. Sırtında ve belinin iki yanında rahat pozisyon alınabilmesi için halkalar vardır.

   tam korumalı ve bel destekli olan paraşüt tipi emniyet kemerleridir. Bel destekli olan paraşüt tipi emniyet kemerleri gibi omuz ve bacak kısımlarında da koruma yastıkları bulunur. Bel dahil omuz ve bacaklarda koruma yastığı bulunuyorsa tam korumalı paraşüt tipi bir emniyet kemeridir. Koruması hiç olmadan sadece kordun modelinde olan paraşüt tipi emniyet kemerlerine nazaran tam korumalı ve destekli paraşüt tipi emniyet kemerleri çok daha konforludur. Sırt ve göğüs bölgelerinde D halkalar da bulunmuyor.

  Başka türde olan bir çok modeller vardır ve bunlar ise birbirine çok benzer olan ve özelliklere sahipler. Görünüş olarak elastik, tam korumalı veya kısmi korumalı olarak farklılık görülür. Bazı paraşüt tipi emniyet kemerleri, yalnızca kordon tipi olarak koruma sağlıyor, bazı paraşüt tipi emniyet kemerleri ise tam korumalı veya kısmi korumalı olarak karşımıza çıkmakta.

  Omuzlardan geçer, bel bölümünü korur ve üst bacağı kapsayan halat ile bütün vücudunuz bağlanmış olur ve bir halkası vardır. Bu halka düşüş durdurma halatının takılma kancasına takılır ve böylece emniyetli bir görev çalışması yapar. 

    

 düşmelere karşı muhtemel risklerden korumak amacıyla kullanılacak paraşüt tipi emniyet kemeri seçerken dikkat edilmesi gereken teknik özellikler şu şekildedir;

• Kemer, paraşüt tipinin özelliklerini taşımalıdır. Ergonomik tasarımda olmalı, oturarak ve askıda uzun süreli rahat bir çalışma ortamı sağlamalıdır.
• Paraşüt tipi emniyet kemeri EN 361, emniyet kemeri ipi EN 354, şok emici EN 355, bağlantı kancası EN 362 standartlarının tamamını karşılamalıdır.
• Paraşüt tipi emniyet kemeri, her bedene göre ayarlanabilir özellikte olmalı, vücuda giyildikten sonra göğüs bölgesinde birleşen kanatlar üzerinde 2 adet taşıma halkası ile birleştirilebilecek yapıda olmalıdır.
• Birleştirme bölgesinde EN 362 standartlarına uygun otomatik kilitlemeli bağlantı kancası/karabina bulunmalıdır.
• Kemerin metal aksamları, toka ve kancalar paslanmaz çelikten ya da alüminyum alaşımdan EN 362’ye uygun olarak imal edilmiş olmalıdır.
• Kemer kolonları; koltuk altlarından, omuzlardan bacaklardan, vücudu tamamıyla saracak ve aynı zamanda oturma kısmı çalışanın dolaşım sistemini olumsuz etkilemeyecek şekilde dizayn edilmiş olmalıdır.
• Yüksek yapılarda ve düz hatlarda ya da kayarak yapılan çalışmalarda, yapısı gereği uzun süreli ve rahat bir çalışma imkanı vermelidir.
• Paraşüt tipi emniyet kemeri, minimum 45 mm. eninde, 1,5 mm. et kalınlığında % 100 polyester veya polyamid yapıda kolondan imal edilmiş olmalı, kolonların arka ve ön tarafında gece güvenliği için reflektif bant bulunmalıdır.
• Kemerin sırt plakasında taşıyıcı “D” halkası bulunmalıdır.
• Çalışma İpi: Kesilme, asit ve ısıya karşı dayanıklı, en az 22 kN çekme yüküne dayanıklı malzemeden üretilmiş ve TS EN 2772 standartlarına uygun olmalıdır. Çalışma ipi tam açıldığında 2 metre boyunda, bir ucunda ipin boyunu ayarlayıp sabitleyebilen mekanizmalı sistem, diğer ucunda en az 50 mm. açılabilen otomatik kilitlemeli kanca takılı olmalıdır.
• Şok Emici: Üzerinde üretici firma, standart numarası ve kullanım bilgileri yazılı olmalıdır.
• Bağlantı Kancası: Emniyet ipinin, kemere veya şok emiciye bağlanmasını sağlamak için kullanılacak bağlantı kancası/karabine otomatik kilitlemeli ve en az 14 mm. açılabilen özellikte olmalıdır.
• Kemer üzerinde üretici markası, model numarası, bağlı olduğu standart, CE işareti, üretim yılı bulunmalıdır.
• Paraşüt tipi emniyet kemeri kullanım kılavuzu ile birlikte teslim edilmelidir.

Tip seçeneklerine göre paraşüt tipi emniyet kemeri standart kodları bunlardır:

• EN 358: Bel tipi emniyet kemeri standart

• EN 361: Paraşüt tipi emniyet kemeri standart
• EN 353: Hatalı frenleme standart
• EN 362: Emniyet kancası Standart
• EN 360: Geri sayımlı makara düşme önleyicileri standart
• EN 355: Şok emici halatlar için standart

Bir düşüş sınırlandırıcısı ya da kendinden ayarlanabilir halat, birkaç cm’de duracaktır ve bu da kısa mesafeli bir iş sırasında kullanılacak en iyi çözümdür. Çünkü şok emici halat, işçinin aşağılarda bir yerlere çarpmasına engel olmayabilir.

Çift Kollu Emniyet Kemer Halatı

''ŞÜPHELİ DURUMLARDA DÜŞÜŞ SINIRLAYICILAR, DÜŞME MESAFESİNİ AZALTIRLAR GEREKLİ OLAN ''

< 3M.>   

Örnek Olarak Resimde Görebiliyoruz.

 

Asansörlerde İş Sağlığı Ve Güvenliği Tedbirleri Nelerdir?

 

Asansörlerde mevzuatımızda (31.01.2007 tarih ve 26420 resmi gazete sayılı Asansör Yönetmeliği) “belirli seviyelerde hizmet veren, esnek olmayan ve yatay düzlemle 15°’den fazla bir açı oluşturan kılavuzlar boyunca hareket eden bir taşıyıcıya sahip olan ve insan veya yük taşınmasına yönelik bir tertibat” olarak tanımlanmıştır.

Günümüzde hastanelerde, plazalarda, alışveriş merkezlerinde, konutlarda ve katlı işyerlerinin tamamında insan ve yük taşımak için asansörler kullanılmaktadır. 5 kat ve üzeri binalarda asansör kullanıldığı hesaba katıldığında ülkemizde kullanımda olan asansör sayısının 830 binin üzerinde olduğu tahmin edilmektedir. Ayrıyeten her yıl yaklaşık 100 bin yeni asansör piyasaya arz edilmektedir. Asansör günlük yaşantımızda bu kadar yaygın olarak kullanılması makine piyasasında önemli bir paya sahip olması neden olmaktadır. Büyük bir pazara sahip bu alanda çalışanların sayısı da bu oranla çok olmaktadır.

Asansörlerde iş kazalarının büyük çoğunluğu asansörün montajı ve periyodik kontrolü sırasında gerçekleşmektedir. Kazalarının çoğunlukla kurulum ve kontrol aşamasında gerçekleştiğinden bina sorumlularının (site/apartman yönetimi, işveren/işveren vekili) bu hizmetleri alırken, iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili sorumlulukları ayrıntılı ve yazılı olarak kayıt altına alması ve hizmet sağlayıcılarından gerekli güvenlik önlemlerini kullanmasını talep etmesi gerekmektedir.

Asansörler yaygın kullanımı nedeniyle mevzuatımızda ayrı bir yer bulmuş 4703 sayılı Ürünlere İlişkin Teknik Mevzuatın Hazırlanması Ve Uygulanmasına Dair Kanun ve 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu dayanak olmak üzere Asansör Yönetmeliği, Asansör İşletme, Bakım ve Periyodik Kontrol Yönetmeliği ve İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliklerinde özel olarak yer almıştır.

Bu yönetmeliklerde atıf yapılan TS EN 81-3 (Asansör Montaj ve Güvenlik kuralları) ve TS EN 13015 (Asansör Bakım kuralları) standartları asansörlerinin çalışması ve bakımı sırasında muhtemel kaza risklerine karşı insan ve eşyaları korumak maksadıyla ilgili güvenlik kurallarını tanımlamakta ve üreticilere yol göstermektedir.

Piyasaya ürün arz edecek üreticilerin TS EN81-3 standardına uygun olarak  95/16 AT sayılı direktifin gereklerini karşılayacak şekilde asansör üretmeli ve piyasaya arz etmelidir.

Mevzuatımızdaki asansör tanımına göre asansör olarak sayılacak ekipmanın taşıyıcı bir kabini olması ve hızının 0.15 m/s ve daha düşük olmaması gerekmektedir. İşyerlerindeki kot farkları arasında kullanılan liftler, yükleme rampalarında kullanılan kaldırma araçları asansör olarak değerlendirilmemesi gerekmektedir. Bu tarz yavaş kaldırma ekipmanlarına, iş sağlığı ve güvenliği açısından yüklerin kaldırılmasında dikkat edilecek hususlar kapsamında bakılmalıdır.

Bu çalışmada sabit olarak kurulmuş ve sürekli kullanımda olan asansörlerin iş sağlığı ve güvenliği açısından dikkat edilecek hususları ve asgari gerekleri açıklanmaya çalışılmıştır. (Yapı işlerindeki geçici kullanılan asansörlere bu çalışmada değinilmemiştir.)

Asansörlerin Temel Sağlık Güvenlik Gerekleri

Asansörlerin iş sağlığı ve güvenliği açısından uygun olup olmadığı incelenirken, asansörde dikkat edilecek hususlara genel hususlar, kabin içerisi ve üzerindeki riskler, asansör kuyusu, kuyu dibi ve makine dairesindeki muhtemel tehlikeler şekilde yaklaşılabilir.

1. Asansör taşıyıcısının kabin olması gerekmektedir. Kabini asmak için halat veya zincir kullanıldığı takdirde, iki bağımsız halat veya zincir mekanizması bulunmalıdır.
2. Asansörlerde sinyalizasyon sistemi bulunmalıdır. Bu sinyalizasyon sistemi kabin içindeki yolcuya o an hangi katta olduğunu ve kabinin hangi yönde hareket edeceğini göstermelidir. Bu bağlamda kabin içindeki kumanda butonları ve sinyalizasyon göstergeleri açıklayıcı ve net olmalıdır.

Kumanda Panel Çeşitli Örnekler;

Karmaşık Kumanda Paneli

Sinyalizasyon

Uygunsuz Buton

3.Asansörün katta durma hassasiyeti takılıp düşmelere neden olmayacak şekilde ilgili kata hizalı olmalıdır.

4.Kabinler, uzun süreli durma halinde bile, yolcular için yeterli havalandırmayı temin edecek şekilde tasarlanmalı ve yapılmadır.

5.Asansörlerde yük algılayıcı sistem bulunmalı hesaplanan yük aşıldığında hareket durmalıdır.

Asansörlerde Yük Algılayıcı Sistem

6.Hızlı asansörler aşırı hız izleyici ve hız sınırlayıcı sistem ile donatılmalıdır. (Mevzuatımızda hızlı asansör tanımı kullanılmasına rağmen hızlı asansörün ne olduğu açıklanmamıştır. Göreceli bir yaklaşım olmakla beraber 1 m/s’nin üzerinde hareket eden asansörlerin hızlı asansör olduğu kabul edilebilir.)

7.Asansör makinesinin ve ilgili diğer tertibatların bulunduğu dairenin kilitli kapıları olmalı, acil durum ve bakım halleri dışında girişler engellenmelidir.

8.Asansör kabininin hareket ettiği asansör kuyusuna, acil durum ve bakım halleri dışında, ulaşılamamalıdır. Bir kişi bu boşluğa girmeden önce asansörün normal kullanımı imkânsız hale getirilmelidir. Asansörün elektriğinin kesilmesi şalter kilitleri ile sağlanabilir.

Şalter Kilidi

9.Asansör kabini uç pozisyondayken ezilme riskini önleyecek şekilde tasarlanmalıdır. Kabin üzerine yeterli dayanıma sahip korkuluk ile bu ezilme riski önlenebilir.

10.Asansör kuyu boşluğu boyunca tadilat ve tamirat çalışmaları çalışan sayısı kadar dikey yaşam hattı oluşturularak tam vücut emniyet kemeri ile yapılmalıdır.

11.Kabinin katlardan giriş ve çıkışları, tasarlanmış kullanım şartları için yeterli mekanik dayanıma sahip asansör kapıları ile donatılmış olmalıdır. Asansöre katlardan giriş ve çıkış yeterli mekanik dayanıma sahip tam boy kapılar ile yapılmalıdır.

12.Acil durumlarda kat kilidinin açılabileceği bir kilit açma tertibatı bulunmalıdır.

Asansör Kapı Kilidi Açma Tertibatı

13. Asansör kabinleri, havalandırma açıklıkları haricinde sabit tavan ve taban dahil olmak üzere tam boy duvarlarla tamamen kapalı olmalıdır.

14.Bütün durak kapıları kapalı ve kilitli olmadığı takdirde kabin harekete başlamamalıdır.

15.Kabin hareket halindeyken durak kapılarının açılmasını önlemelidir.

16.Asansörlerde asansör kabinin (elektrik kesintisi veya aksamın arızalanması hallerinde) serbest düşmesini önleyecek paraşüt fren sistemi olmalıdır. Paraşüt fren sistemleri ani etkili ve kaymalı tip olmak üzere iki çeşittir. 1 m/s den hızlı asansörlerde kaymalı tip kullanılmalıdır.

17.Asansörler karşı ağırlığın etkisiyle veya tahrik ünitesinin içindeki bir arıza nedeniyle kumanda edilemeyen yukarı doğru hareketi engelleyecek bir tertibata sahip olmalıdır.

18.“Durak kapıları” ve “kabin kapıları” veya her iki kapı beraberce, motorla çalıştırılıyorsa, ezilme riski sensörlerle önceden tespit edilerek önlenmelidir. Bu sensörler kapıların kapanmasına 50 mm kalana kadar aktif halde bulunmalıdır.

 

Tam Boy Kapı Sensörü

19.Asansörler, kabinin içinde kalmış olan kişilerin kurtarılması ve tahliyesine imkân sağlayacak şekilde olmalıdır.

20.Asansörün çalışma prensibine uygun kurtarma ve tahliye eğitimi almış yeterli sayıda çalışan bulunmalıdır.

21.Kabin dışarısı ile kalıcı irtibatı sağlayan çift-yollu haberleşme tertibatı ve sesli alarm ile donatılmalıdır.

22.Kabinin kullanım halinde veya bir kapısı açıldığında yeterli şekilde aydınlatılmalıdır; bir acil durum aydınlatması da ayrıca olmalıdır. (TS EN 12464-1 standardına göre ziyaretçi asansörleri min 100 lüx, servis asansörleri (personel kullanımında olan asansörler) min 200 lüx aydınlatma şiddetinde olmalıdır.)

23.Asansör kabinine taşınabilecek azami yolcu sayısı ile beyan yükünün kilogram değerini açıkça gösterir bir plaka asılmalıdır.

24.Asansörle birlikte Montaj, Bağlantı, Ayar ve Bakımın etkin ve tehlikesiz olarak yapılmasını mümkün kılan Türkçe yazılmış bir el kitabı bulunmalıdır.

Asansör Periyodik Kontrolü

Asansörlerin kullanımına başlandıktan sonra düzgün ve uzun ömürlü çalışabilmesi için gerekli bakımlarının düzenli olarak yapılması gerekmektedir. Bu bağlanmada asansör üreticilerinin hizmet verdikleri her coğrafi bölgede yetkili servis ağının bulunması gerektiği ve yetkili servis hizmetinde çalışacakların nitelikleri yönetmelikle (Asansör İşletme, Bakım ve Periyodik Kontrol Yönetmeliği) belirlenmiştir.

Asansörlerin periyodik kontrolü İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları yönetmeliğine göre asansörün beyan yükünün 1.25 katı ile test edilmek suretiyle yılda 1 defa Makine ve Elektrik mühendisleri veya teknikerleri tarafından müşterek yapılmakta ve periyodik kontrol raporu düzenlenmektedir. Bunun yanında da 18.11.2008 tarihli Asansör Bakım Ve İşletme Yönetmeliği’ne göre ilgili idareler bünyesindeki makine ve elektrik mühendisleri vasıtasıyla yıllık kontrol raporu düzenlemektedir. 24.06.2015 tarih ve 29396 resmi gazete sayısı ile yayımlanan Asansör İşletme, Bakım Ve Periyodik Kontrol Yönetmeliği ile mevzuat değişikliği yapılmış asansör periyodik kontrolün yapılma usulü daha sistemli hale getirmiş ve ilgili idarelerin sorumluluğuna verilmiştir.

İlgili yönetmelik kapsamında ilgili idareler (belediyeler, belediye olmayan yerlerde il özel idareleri) A Tipi Akredite kuruluşlar ile protokol yapacak ve periyodik kontroller bu kuruluşlar tarafından yapılacaktır. Bu protokoller ilgili idareler tarafından duyurulacaktır.

Periyodik kontrol yapıldıktan sonra asansörlere yeşil (uygun), mavi, sarı ve kırmızı (kullanılmaz) olacak şekilde etiketleme yapılacaktır.

Süresi Dolmuş ve Kırmızı Etiketi Vurulmuş Asansör

Periyodik kontrolün uygun bir şekilde yapılabilmesi ve yeşil etiketi alabilmesi için asansörün kimlik numarası, ilgili idareden tescili ve imalatçısı ile bakım sözleşmesinin bulunması gerekmektedir.:

• Asansörün kimlik numarası: A tipi akredite kuruluşlar tarafından yapılacak ilk kontrolde asansöre İçişleri Bakanlığı Ulusal Adres Veri Tabanına kaydetmek üzere kimlik numarası verecektir.                     
• Asansör Tescili: Yeni asansörün tescili ilgili idare tarafından yapılmaktadır. Asansör tescilinin yapılması için; Sanayi sicil belgesi, Onaylanmış kuruluş tarafından düzenlenen uygunluk belgesi veya raporu, AT uygunluk beyanı, Garanti belgesi,TSE hizmet yeterlilik belgesi, Başvuru sahibi asansör monte eden tarafından asansör yaptırıcısına kesilen montaj ve proje bedeli dahil fatura,İlk periyodik kontrol raporu gerekmektedir.

Mevcut asansörlerin A tipi kuruluş tarafından tespiti  yapılarak uygun periyodik kontrol raporuna göre ilgili idarelerce tescili yapılacaktır.

• Yetkili servis sözleşmesi (Bakım Sözleşmesi): Bina sorumlusu ile asansörü monte eden veya onun yetkili servisi arasında bakım sözleşmesi yapılmalıdır.

Rafineri Nedir? Rafineri Ne Demektir?

 Rafineri, petrol ürünlerinin ortaya çıkmasına olanak sağlayan tesis anlamını taşımaktadır. Ham petrolün işlenerek, benzin, motorin ve diğer yakıt türleri halini almasına imkan tanıyan rafineri, bu ürünleri son tüketicinin hizmetine sunmaktadır. İşte, rafineri nedir sorusunun cevabı;

Rafineri, Ham petrol rafinerilerde çesitli petrol ürünlerine (likit gaz, benzin, motorin, gazyagi, fuel-oil, asfalt, madeni yağ vb.) dönüştürülmekte ve bu ürünler akaryakıt dağıtım organları vasıtası ile tüketicinin hizmetine sunulmaktadır.

Tarih

Dünyanın ilk sistematik petrol rafinerisi, Romanya’da bulunan petrol kullanılarak 1856 yılında Romanya, Ploieşti’de inşa edildi.

Kuzey Amerika’da, ilk petrol kuyusu 1858’de James Miller Williams tarafından Oil Springs, Ontario, Kanada’da açıldı. ABD petrol endüstrisi 1859’da Edwin Drake’in Pensilvanya, Titusville yakınlarında petrol bulmasıyla başladı. Yirminci yüzyılın başlarında içten yanmalı motorun piyasaya sürülmesi ve otomobillerde kullanılması, petrol endüstrisinin oldukça hızlı büyümesi için itici bir güç olan benzin pazarı yarattı.

Samuel Kier, Amerikanın ilk petrol rafinerisini 1853 yılında Pittsburgh’da kurdu. Polonyalı eczacı ve mucit Ignacy Lukasiewicz 1854 yılında Jaslo’da bir petrol rafinerisi kurdu.

Romanya’da açılan ilk büyük rafineri 2. Dünya savaşı sırasında Nazi Almanyası tarafından ele geçirildi. Savaş sırasında Müttefik Güçler tarafından bombalandı.

Aralık 2008 tarihinden bu yana dünyanın en büyük rafinerisi Hindistan’da bulunan Reliance Industries limited tarafından işletilen Jamnagar Rafineri Kompleksidir.

İş Kazaları Faktörleri

İş Kazaları Faktörleri Nelerdir? Ne yapılması Gereklidir?

İnsanlar güvensiz çalışma sahalarından dolayı birçok iş kazası ve meslek hastalığına maruz kalmaktaydı. Son zamanlarda iş kazaları ve meslek hastalıklarının artışından dolayı devlet, birçok mevzuat çıkararak bunları engellemeye çalışmaktadır. Yapılan araştırmalara göre iş kazalarından ölen kişilerin sayısı uyuşturucu, sigara ve savaştan ölen kişilerin sayısına göre 3 kat daha fazladır. Çalışan insanlar, işyerleri güvenlik konusunda ne kadar tedbir alırsa alsın ilk olarak kendi güvenliklerini sağlamaları gerekmektedir. Kendileri iş anında kendilerine güven alıp yaptıkları her işi özveri bir şekilde yaparsa, iş kazaları ve meslek hastalıkları bir nebze de olsa azalabilmektedir.

Çalışanlar kendi tedbirlerini aldıktan sonra, işyerleri gereken tedbirleri almakla yükümlüdür. Çalışanlara daha rahat ve güvenilir bir çalışma ortamı sağlayarak üretimi yapmalarına imkan vermelidir. Çalışma ve sosyal güvenlik bakanlığından yetki belgesine sahip olan firmalar tarafından devletin uyguladığı mevzuatlar denetlenebilmekte ve eksik noktalar tamamlanabilmektedir. İş sağlığı ve güvenliği konusunda firmalar birçok eğitim vermektedir. Eğitimler sayesinde bilinçli bireyler olarak çalışma ortamlarında yapmamız gereken hataları öğrenebilmekte ve ona göre davranmaktayız.

 İş kazaları neden olur? Bu soru bizler için yıllardır süre gelen bir problem. Bu soruya bulunacak cevap iş kazalarını önleyebilmek için yapılacak çalışmaların temelini oluşturur. Bunun için tüm fiziksel çalışma şartları altında insan performans ve kapasitesine uygun olmayan unsurların yani kaza sebeplerinin belirlenerek elimine edilmesi gerekir.

Yapılan araştırmalarda hiçbir kaza durup dururken tesadüfi olarak ya da sebepsiz meydana gelmez. Bu sebeple oluşan küçük ya da büyük tüm kazaları dikkatlice incelemek, her şeyi tamamıyla analiz etmek, yol açan nedenleri araştırmak, değerlendirme sonrasında gerekli ders ve önlemleri almak, kazaların tekrar meydana gelmesinin önlenmesi veya etkilerinin en aza indirgenmesi açısından son derece önemlidir.

İş Sağlığı ve Güvenliğinin Gerektirdikleri

Ülkemizin gelecek nesillerde üreten bir ülke olmasını istiyorsanız, devletin iş sağlığı ve iş güvenliği ile alakalı uygulamış olan mevzuatlardan bilgimiz olmalı ve bu aldığımız bilgileri uygulamalıyız. Aynı şekilde evimizde de bu bilgileri paylaşarak bilinçli nesiller eğitebiliriz. Şunu unutmayın ki önce iş sağlığı ve iş güvenliği sonrasında üretim gelmekteİş kazasını kim ve hangi sürede bildirmelidir?

İşveren tarafından, kolluk kuvvetlerine derhal ve Kuruma da en geç kazadan sonraki 3 iş günü içinde bildirilmesi zorunludur. Ancak, bu süre, iş kazasının işverenin kontrolü dışındaki yerlerde meydana gelmesi halinde, iş kazasının öğrenildiği tarihten itibaren başlar. Bildirim işveren tarafından yapılmamış ise kazalı işçi tarafından yerine getirilmelidir.

İşyerlerinde meslek eğitimi gören öğrenci, çırak ya da yüksek öğrenim gören stajyerler iş kazası geçirirlerse,bildirim, eğitim veya staj gördükleri işyeri işverenleri tarafından kazanın olduğu yerdeki yetkili kolluk kuvvetlerine derhâl, Kuruma en geç kazadan sonraki üç iş günü içinde yapılır.

İş kazası sonrası ne yapılır?

Öncelikle işçinin tedavisi yapılır. Tedavisi süresince geçici iş göremezlik ödeneği ödenir. Maluliyet durumu varsa tespit edilir. Ve maluliyet durumunun %10’un üzerine çıkması ile maluliyet aylığı bağlanır.

İş kazasının bildirilmemesinin ya da eksik-yanlış bildirilmesinin sonucunda ne olur?

Bildirim tarihine kadar geçen süre için sigortalıya ödenecek geçici iş göremezlik ödeneği, Kurumca işverenden tahsil edilir. Ayrıca, iş kazası Kuruma eksik ya da yanlış bildirilmişse, bu olay için yersiz olarak yapılmış bulunan ödemeler, ödemenin yapıldığı tarihten itibaren gerçeğe aykırı bildirimde bulunanlardan, 96. madde hükmüne göre tahsil edilir.

İşyerinde iş kazalarının önlenmesi için yapılacak çalışmalar, aynı zamanda iş güvenliğinin ilkelerini meydana getirir. İş kazalarının önlenebilmesi veya azaltılabilmesi için işyerindeki emniyetsiz durumları ve emniyetsiz hareketleri ortadan kaldırmak veya en aza indirmek için, ayrıca çalışma şartlarını sık sık gözden geçirmek ve aksayan konularda tedbirler almak gerekir.

İş Güvenliği Gereklidir.

İş kazalarının nedenlerini burada sınıflandırmak ve faktörlerden sadece biri ile açıklamak tabi ki mümkün değil. İş kazaları önleme konusunda yapılacak araştırmalarda konuyla ilgili elde edilebilecek bütün faktörleri beraber analiz ederek kaza sebep olan unsurlar hakkında gerekli yerleri ve kişileri uyaran bu şekilde erken önlem alınmasına olanak sağlayan teknikler geliştirilmelidir.

İş Güvenliği Neden Önemlidir? Çünkü iş güvenliğine verilen önem her şeyden önce insan hayatına verilen değerin bir ölçüsüdür. Konunun öneminin benimsenmesi ve işverenlerde ve işyerinde çalışanİş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu bilincinin oluşturulması bir zorunluluk haline gelmiştir. Korunmak riskli görünen her tehlikeye karşı tedbir almakla başlamalı. Korunmanın da üç ana başlıkta toplanabilen yolları vardır. Çalışanda kaynakta ve ortamda. Temel iş sağlığı ve güvenliği eğitimi işte burada başlıyor.